Wat je ook leest over de Chinese Geneeskunde, je komt continu het begrip ‘Qi’ (vaak geschreven als Chi) tegen. In de verschillende vormen van de TCM zoals acupunctuur of Tui Na hebben we het steed over Qi en hoe je dit in beweging zet. Maar wat is Qi? En hoe wordt het gebruikt in een behandeling?

Meestal vertalen we het als energie. Wat op zich een goede vertaling is, maar eigenlijk is het nog iets breder dan dat. Qi is elke vorm van energie, van heel vluchtig zoals de warmte die je lichaam uitstraalt tot heel vast zoals je botten. Maar in de meeste gevallen hebben we het over de vluchtige vormen.

 

Het karakter voor Qi

Het Chinese karakter is oorspronkelijk een weergave van de damp boven een kom warme rijst. Je kunt het zien als de energie die vrijkomt uit de rijst, waarbij de damp een onderdeel is van de energie.

Het lastige van de Chinese visie, is dat niets vaststaat. Alles is afhankelijk van waar je naar kijkt of waar je het mee vergelijkt. Je zou kunnen zeggen dat alleen de warmte Qi is, en de damp de drager die door de energie in beweging wordt gezet. Maar als je het vergelijkt met de rijst in de kom, is zowel de damp als de warmte en beweging van de damp samen de energie.

Om het eenvoudig te houden zou je kunnen zeggen dat het de kracht is die in beweging zet. In het lichaam heeft het in die zin verschillende functies.

 

Qi in het lichaam

In het lichaam maken we onderscheid op basis van functie. In de Chinese Geneeskunde wordt er minder gekeken naar de fysieke anatomie. Waar de westerse geneeskunde een lever kan vastpakken, los snijden en kan verwijderen, kijken we in de TCM naar de functie die gekoppeld is aan in dit geval de Lever-Qi. Die functie omvat vaak ook de werking van het fysieke orgaan, maar is veel breder dan dat.

Elk orgaan heeft zijn eigen energie. En om het lastig te maken, wordt deze energie vaak anders genoemd dan Qi. Dit om duidelijk te maken wat de werking is van de energhie van het orgaan.

In het geval van de Nieren (Shen) kunnen we spreken van de Nier-Qi, Nier-Yang, of Nier-Yin. Allen zijn het onderdeel van de Nier-energie, maar elk hebben ze een andere kwaliteit. In andere artikelen zal ik dieper in gaan op elk ‘orgaan’ en zijn bijbehorende energie.

Daarnaast spreken we van de Gu-Qi, de spijsverteringsenergie. De energie die we uit ons voeding halen en die opstijgt naar de longen om onder invloed van de Nier-energie omgezet te worden in Zhong-Qi en Wei-Qi.

Heel leuk dat er zoveel verschillende soorten energie zijn, maar hoe past dat in het beeld van de westerse anatomie?

 

De anatomie van Qi

Eigenlijk heel simpel: het past niet. Er zijn veel theorieën opgesteld en er is veel onderzoek gedaan, maar er is vanuit westers perspectief geen bewijs van het bestaan van Qi. Tegelijk zien we als we de energie via acupunctuurpunten in beweging zetten, dat er bijvoorbeeld hersenactiviteit plaatsvindt wat niet te relateren valt aan de anatomische locatie van het acupunctuurpunt.

We zitten dus met een dilemma. We kunnen de energie niet direct zien, maar zien wel onverklaarbare effecten van het bewegen van de Qi. Eigenlijk is het in die zin als de zwaartekracht. We weten dat het bestaat, maar voor de verklaring ervan gaan we uit van een nog nooit gemeten of gezien deeltje (het Higgs boson).

Dus laten we een metafoor gebruiken om uit te leggen hoe we allerlei processen kunnen beïnvloeden in het lichaam door gebruik van de verschillende technieken uit de TCM. In dit geval het prikken van een acupunctuurpunt.

 

Alles is energie

Alles is energie. Het is overal in ons lichaam aanwezig. Net zoals overal grondwater is. Als je nu dit grondwater wilt beïnvloeden, kun je in je tuin een gat graven en dan met emmers hier water uit halen. En dat zal zeker een effect hebben. Maar alleen lokaal. Misschien dat de buren gaan klagen, maar veel verder dan dat zul je niet veel merken.

Maar stel je nu eens voor dat je een dam opwerpt in de Rijn. Dan zal zowel hiervoor als hierna een groot gebied veranderen. in het hele gebied achter de dam zal het grondwaterpeil dalen.

Zo kun je de meridianen zien. Dit zijn de rivieren van Qi en ze zijn elk gekoppeld aan een bepaalde functie of ‘orgaan’. Door een punt op een meridiaan te prikken, versterk, verminder of reguleer je de functie die hoort bij die meridiaan.

Op deze wijze gebruik verander je de beweging van Qi in een enkel punt en heb je een resultaat in het hele lichaam.

 

Conclusie

Qi is energie, en alles is energie. Dat is het enige zinnige wat we er over kunnen zeggen. Het is continu in beweging en verandert steeds van de ene vorm in de andere. Ons gezichtspunt bepaalt welke vorm de energie heeft en hoe we het benoemen.

In de volgende artikelen zullen we de verschillende vormen bespreken.

Wat is Qi (Chi) in de Traditionele Chinese Geneeskunde?
Getagd op:    

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.